Kryefjala Logo

Shenja të çuditshme të demencës që janë më pak të dukshme

11 Mars, 2023 | 2:49 pm

Kur Robin Williams vdiq, ne u njohëm me demencën e trupit Lewy, një formë çmendurie e lidhur kryesisht me të menduarit, kujtesën dhe lëvizjen. Dëshpërimi dhe simptomat e mundshme psikologjike të Williams çuan në vetëvrasjen e tij tronditëse.

Willis, karriera e të cilit evoluoi nga komedia e lehtë në serialin televiziv të viteve 1980 Moonlighting në hero aksioni, ka qëndruar larg syrit të publikut ndërsa simptomat e tij kanë përparuar.
Vetë demenca frontotemporale ndahet në dy lloje: varianti i sjelljes FTD (bvFTD), i cili prek kryesisht sjelljen dhe personalitetin; dhe afazinë primare progresive (PPA), një grup demencash që shkaktojnë kryesisht humbje të aftësive të të folurit dhe gjuhës.

Forma më e zakonshme e demencës është sëmundja e Alzheimerit, e cila prek 60% deri në 70% të atyre që klasifikohen si me demencë.

Por pavarësisht nga perceptimi popullor për sëmundjen, ka shenja të hershme të demencës që shkojnë përtej harresës se ku keni vendosur çelësat e makinës ose harresës për momentin e emrave të familjes dhe miqve.

1-Dështimi për të njohur sarkazmën dhe për të parë një gënjeshtar.

Hulumtimet kanë treguar se njerëzit me FTD dhe sëmundjen Alzheimer priren ta kenë më të vështirë të njohin sarkazmën. Ata bëhen më fjalë për fjalë në kuptimin e gjuhës dhe humbasin sensin e nuancës dhe tonit.

Një tjetër shenjë e pazakontë e demencës është se njerëzit me FTD shpesh nuk mund të dallojnë kur dikush po gënjen, megjithëse njerëzit me sëmundjen Alzheimer munden.
Kjo simptomë e veçantë ka çuar në krijimin e një “skuadre mashtruese” njësoj si dikur kur një banore e moshuar humbi mbi 100,000 dollarë nga një artiste mashtruese, e cila e telefonoi vazhdimisht dhe e preu paaftësinë e saj për të njohur gënjeshtrat e tij.

2-‘Vështrim i reduktuar’ dhe probleme me lexim.
Kur një person humbet aftësinë për të lëvizur sytë normalisht, kjo njihet si “vështrim i reduktuar”.
Ne i lëvizim sytë shpesh dhe i gjurmojmë objektet pa e ditur as që po e bëjmë. Njerëzit që shfaqin shenja të hershme të demencës mund të duken sikur po shikojnë shumë dhe mund të kalojnë rreshtat kur lexojnë.

3-Ngrënia e ushqimit të prishur dhe e objekteve jo ushqimore.
Njerëzit me demencë ndonjëherë do të hanë objekte jo ushqimore ose ushqime që janë të prishura .
Është e lehtë të kuptohet se sythat e tyre të shijes dhe nuhatja mund të jenë dobësuar.
Unë bëj një skanim javor të frigoriferit të nënës sime duke kërkuar gjëra që kanë kaluar kulmin e tyre.

4-Moskuptimi se për çfarë përdoren objektet.

Kërkimi i fjalës së duhur është mjaft i zakonshëm.
Por të harrosh jo vetëm emrat e objekteve, por edhe atë për të cilën ato përdoren, është një simptomë e hershme e çmendurisë.
Mjaft e çuditshme, njerëzit që po e humbasin këtë njohuri mund të jenë shumë kompetent në fusha të tjera të jetës së tyre, duke demonstruar sërish se demenca vjen në forma të ndryshme.

5-Sjellje e papërshtatshme dhe humbje e ndjeshmërisë për të tjerët.

Nëse dikush që është zakonisht i vëmendshëm dhe i sjellshëm fillon të thotë gjëra fyese ose të papërshtatshme dhe duket se është i pavëmendshëm ose nuk shqetësohet ose pendohet për atë që ka thënë, ai mund të jetë duke shfaqur një shenjë të hershme të çmendurisë.
Ata mund të humbasin aftësinë për të lexuar shenjat sociale dhe aftësinë për të kuptuar pse nuk është e pranueshme të thuash gjërat që thonë.

Një nga aspektet më të vështira të kujdesit për dikë me çmenduri është të kujtosh se nuk është personi që flet – është sëmundja.

Të ngjashme